ژئوفیزیک زمینی

کاوشهای ژئوفیزیکی به منظور مطالعه ویژگی‌های تکتونیکی و زمین شناسی سازندها، تفکیک و بررسی لایه­‌های زمین، تعیین ضرایب الاستیسیته لایه­‌ها، برآورد پارامترهای دینامیکی لایه­‌های سطحی، بررسی رفتار لایه‌­های سطحی در مقابل زمین لرزه به منظور طراحی سازه­‌ها و همچنین شناسایی و تعیین موقعیت ذخایر زیرزمینی از قبیل مخازن حاوی هیدروکربورها، معادن زیر سطحی, سفره­‌های آب زیرزمینی و غیره صورت می گیرد. روش‌های مورد استفاده در کاوش‌های ژئوفیزیکی بر اساس اصول فیزیکی از قبیل قوانین جاذبه گرانشی، قوانین حاکم بر نحوه انتشار امواج الاستیک، نحوه تاثیر میدان­های مغناطیسی و الکتریکی و همچنین امواج الکترومغناطیس در مواد تشکیل دهنده زمین بنا شده­اند، لذا کمیت­‌های فیزیکی مورد بررسی تنها اطلاعاتی از خواص فیزیکی لایه‌­های زمین به ما می­‌دهند.

بنابراین در صورتی که نتایج حاصل از انجام این روش­‌ها به طور صحیح مورد تعبیر و تفسیر واقع شوند، می‌توانند اطلاعات مفید و با ارزشی از ویژگی‌های زمین شناسی مناطق مورد استفاده و همچنین محدوده تجمع نهشته‌­های سودمند و ویژگی‌های کمی و کیفی سفره­‌های آب زیرزمینی در اختیار متخصصین قرار دهند. از آنجا که در مطالعات ژئوفیزیکی شناسایی لایه­‌های زمین با بررسی برخی از خواص فیزیکی ذاتی آنها و یا تاثیرشان بر کمیت­‌های فیزیکی در سطح زمین صورت می­گیرد، اطلاعات حاصل از این مطالعات در مقایسه با روش‌­های ژئوتکنیک مستلزم صرف زمان و هزینه به مراتب کمتری است. از طرفی توانایی کامپیوترها در مدل سازی­‌هایی که بر مبنای داده‌­های صحرایی حاصل از انجام مطالعات ژئوفیزیکی انجام می­‌شود نیز موجب استفاده روز افزون مطالعات ژئوفیزیکی شده است، مطالعات ژئوفیزیک بر اساس منشاء کمیت­‌های فیزیکی مورد بررسی به دو گروه عمده تقسیم می‌شوند.

گروه اول شامل روش‌هایی است که در آنها کمیت‌­های فیزیکی با منشاء طبیعی مورد بررسی واقع می‌­شوند. این مطالعات شامل اندازه گیری‌های گرانی­‌سنجی، مغناطیس‌­سنجی، اندازه گیری‌های حرارتی، بررسی مکانیسم زمین لرزه­‌ها در تعیین ساختمان زمین در مقیاس بزرگ، بررسی اثرات خورشید در میدان مغناطیسی زمین، مطالعه اطلاعات تعیین کننده چگونگی ساختمان زمین در گذشته (پالئومغناطیس)، اندازه گیری‌های پتانسیل خودزا، برخی از روش‌­های چاه پیمایی و غیره می­‌باشند.

گروه دوم در بر گیرنده روش‌هایی است که به بررسی چگونگی پاسخ زمین به چشمه­‌های مصنوعی که به زمین اعمال می­‌شوند، می­پردازد. از آن جمله می توان مطالعات لرزه نگاری، GPR ، ژئوالکتریک، پلاریزاسیون القایی، اکتشافات به روش الکترومغناطیس (EM) و برخی از از روش‌های چاه پیمایی را نام برد.

            روش های کاربردی در ژئوفیزیک

علاوه بر روش‌هايي كه در مطالعات ژئوفيزيكي ذخاير بزرگ زيرزميني مانند مخازن عظيم نفت و گاز در ابعاد وسيع و اعماق زياد بكار برده مي‌­شوند، در مطالعات مهندسي نيز كه معمولاً هدف شناسايي لايه­‌هاي زمين تا عمق‌هاي كمتر از ۵۰۰ متر است از روش‌هاي ژئوفيزيكي استفاده می­‌شود. این مطالعات شامل بررسی لایه­‌های زمین از نظر نحوهء قرارگرفتن آنها نسبت به یکدیگر، میزان ضخامت لایه­‌ها و رسوبات آبرفتی، تشخیص محل ناپیوستگی‌­ها و شگستگی­‌ها، تعیین عمق و ابعاد حفره­‌ها، برآورد میزان خورندگی خاک، تعیین ضرایب الاستیسیته لایه­‌های سطحی و پارامترهای دینامیکی خاک، بررسی­‌های کمی و کیفی سفره­‌های آب زیر زمینی، مطالعه رفتار لایه‌­های سطحی در مقابل زلزله‌­ها به منظور طراحی سازه­‌ها و مواردی از این قبیل می­‌باشد.

کلیه حقوق این سایت متعلق به شرکت افراژئوفیزیک می‌باشد